Bebeklerde Zeka Geli┼čtiren Oyunlar

10462583_655430624532255_8333832752298291700_n
Bir cocugun beyninin…
3. yilin sonunda 1000 trilyon aktif baglanti olusturdugunu (eriskinlerin iki kati)
kolej ├Âgrencisinin iki kati hiza sahip oldugunu
yeni bilgileri bir eriskin beyninden cok daha hizli ├Âz├╝msedigini ve degerlendirdigini bilioyr muydunuz?
Bir cocugun beyninin…
3. yilin sonunda 1000 trilyon aktif baglanti olusturdugunu (eriskinlerin iki kati)
kolej ├Âgrencisinin iki kati hiza sahip oldugunu
yeni bilgileri bir eriskin beyninden cok daha hizli ├Âz├╝msedigini ve degerlendirdigini bilioyr muydunuz?
Kaynak: Bebekler icin beyin gelistirici zeka oyunlari

Bol sevecenlik
-Bu oyun besleyici yetenekleri gelistirir.
-Cocugunuz ile yere oturun ve cocugunuzun sevdigi iki veya ├╝c ici dolu hayvani ├Ân├╝n├╝zdeki yere koyun.
-Ici dolu oyuncaklardan birini alin ve kollarinizda sIkIca sarin. “seninle on├Żnamak cok eglenceli”, “senin┬á ┬ákahverengi k├╝rk├╝n├╝ cok seviyorum”, veya ” seni kucaklamayi seviyorum” gibi sevgi s├Âzc├╝kleri s├Âyleyin.
-Simdi ayni seyi cocugunuza s├Âyleyin.
-Hayvanlardan birini cocugunuza verin ve ondan oyuncaga sarilmasini ve ├Âp├╝c├╝kler vermesini isteyin.
-Cocugunuzun ilgisi devam ettikce oyunu devam ettirin. Kisa süre sonra cocugunuzun oyunu kendi    oynadigini fark edeceksiniz.
Beyin arastirmasi derki:
Baylor Koleji tip fak├╝ltesi psikitristlerinden Dr. Bruce Perry┬┤ye g├Âre ilk yillarinda sevecenlik kotalarini dolduramayan cocuklar yakin iliski kurma baglantilarini olusturamayabilirler.
Kaynak: Bebekler icin beyin gelistirici zeka oyunlari

Sarki oksamasi
-Alt bezini degistirirken, banyo yaptirirken veya her hangi bir zamanda cocunuzu sarki s├Âylerken oksamayi deneyin.
-Cocugunuza sevdiginiz bir sarkiyi s├Âyleyin ve ayni zamanda sarkinin ritmine uyarak isaret parmaginiz ile karnina veya sirtina hafif hafif vurun.
-Sarkiyi her zaman kucaklayip ├Âperek bitirin.
-Sarkinin bir satirini okuyup sadece bir kelimede de vurabilirsiniz. ├ľrnegin, “Pirilda, pirilda k├╝c├╝k (“yildiz” kelimesinde vurun ama m├╝zikli olarak s├Âylemeyin).”
-Bu oyun cocugun ritim duygusu ve dinleme yeteneginin gelisimine yardimci olur.
Beyin arastirmaci der ki:
K├╝c├╝k bir cocugun beyninin gelismesi ve yasamini s├╝rd├╝rebilmesi icin sevilmeye, sarilinmaya, konusulmaya, kitap okunmaya ve arastirma yapmasina izin verilmesine gereksinim duyar.
Ham Ham
-Cocugunuzun dil yeteneklerini bir yemek veya atistirmak icin bir seyler hazirlarken asagidakini m├╝zikal bir sekilde s├Âyleyerek gelistirin.
S├╝t bulmanin zamanidir
S├╝t bulmanin zamanidir
Hop,lay,lay,lom
S├╝t bulmanin zamanidir
-Buzdolabina gidin ve s├╝t sisesini alin. “oo minik, ben s├╝t├╝ severim. Ham ham” deyin.
-M├╝zikli parcayi diger yiyecekler veya ev gerecleri icin de kullanin. Nesneyi cikartin, sarkiyi s├Âyleyin, sonra gida hakkinda konusun.
-Cocugunuz ile g├╝zel duygularin alisverisi onun beyin gelisimi icin cok iyidir.
-Ilave olarak, bu t├╝r oyunlar dil yeteneklerini de gelistirir.
Beyin arastirmasi der ki:
Ses tonu ve y├╝z ifadesi kelimelerden ├Ânce anlasilir. Duygusal ├Âgrenme ├Âgrenmenin her safhasi ile ic icedir
Gec yatma
-Cocugunuzu kucaginizda tutun ve ona asagidaki tekerlemeyi s├Âyleyin. Kollarini “uzun” kelimesini s├Âylediginizde havaya kaldirin ve “kisa” kelimesinde asagiya ayak parmaklarinadogru uzatin.
gec yatarsan,
Cok kisa kalirsin.
erken yatarsan,
Cok uzun olursun.
-Onu ayakta dururken de tutabilirsiniz. Bu defa onu “uzun” kelimesinde havaya kaldirip, “kisa” kelimesinde yere indirebilirsiniz.
-Cocugunuz ile her ikinizin de hoslandigi seyleri yapmak ikinizin arasinda g├╝cl├╝ bir bag olusturacaktir.
Beyin arastirmasi der ki:
sevecen,tutarli,hassas bakicilara sahip olan cocuklar cocukluk caglarinda sosyal ve konusma yeteneklerine sahip olacaklar ve bu bakima sahip olmayan cocuklara g├Âre bu t├╝r yeteneklerin daha fazla faydasini g├Âreceklerdir
Sarkisal oyun
-Bu eglenceli oyun cocugun dil yetenegini gelistirir.
-Kelimeleri normal ses ile s├Âylemek yerine, sarkisal bir ses kullanmayi deneyin; sesinizi kelimelerin seslerini cikici bir sekilde ve sonra da inici bir sesle sarki s├Âyl├╝yormus gibi s├Âyleyin.
-“Hadi bloklar ile oynayalim” veya “Seni gidiklayacagim” gibi c├╝mleleri sarkisal sekilde s├Âyleyin.
-Cocugunuz ile yere oturun ve en sevdigi ici dolu hayvan oyuncagini kucaginiza koyun. m├╝zikal bir ses ile oyuncaga sarki s├Âyleyin ve sonra oyuncagi miniginize verin.
-Eger sizi taklit etmeye calisirsa, kisa s├╝re sonra yalniz basina kaldiginda ayni oyunu oynadigini g├Âr├╝rs├╝n├╝z.
Beyin arastirmasi der ki:
K├╝c├╝k bir cocuk ile konusma onun taniyacagi ve sonunda kavrayacagi kelime sayisini arttirir. Ara sira sarkisal bicimde s├Âylenen kelimeleri cok daha iyi ├Âgrenir.

Kutudaki kukla
-Bu oyun ince motor yetenekleri gelistirir.
-Asagidaki tekerlemeyi s├Âyleyin ve belirtilen hareketleri yapin.
Kutudaki kukla,kutudaki kukla (Sag elinizi yumruk yapin ve bas parmaginizi icinde saklayin)
Uyanma ve g├╝l├╝mseme zamanidir (Diger eliniz ile yumrugunuza vurun)
Bir, iki, ├╝c, d├Ârt (Vurmaya devam edin)
Kukla k├╝c├╝k yuvarlak kapisindan disari cikiyor (Yumrugunuzun icinden cikartin)
Beyin arastirmasi der ki:K├╝c├╝k kaslari calistirma beyin gelisimini uyarir. Arastirmacilar parmak ve el hareketlerinin beyin ├╝zerinde olumlu etkiler yaptigini ispatlamislardir.

Iyi sesler
-Emekleyen cocuklar bazi belirli seslerden korkabilirler.
-Cocugunuzun seslerden haberdar olmasini saglarsaniz bu onun seslerin iyi oldugunu algilamasini saglayabilr.
-Saatin sesini dinleyin ve onu taklit edip edemiyeceginizi deneyin.
-Odadan odaya gezin ve sesleri dinleyin. Buzdolabi,radyo veya mutfak robotunun sesini dinleyin.
-Bir kapi, pencere veya cekmeceyi acip kapatarak degisik sesler de olustarabilirsiniz.
Beyin arastirmasi der ki:
Duygusal denge b├╝y├╝k oranda hayatin ilk iki yilinda beyinin nasil gelistiginden etkilenir.
Isimleri s├Âyleme
-Bu oyun cocugunuzun d├╝s├╝nme yeteneklerini gelistirir.
-Cocuklar konusmayi ├Âgrenirken, kendi adlarini tekrar tekrar s├Âylemeyi severler. bazen baskalarini da kendi isimleri ile cagirirlar c├╝nk├╝ onlar isim ve kisinin ayni oldugunu ├Âgrenmemislerdir.
-Cocuklara kisi ve nesnelerin her birinin ayri isimleri oldugunu ├Âgrenmelerine yardimci olmak icin masa gibi bir nesneye dokunun.
-Cocugunuzun elini tutun ve “masa” derken elini masanin ├╝zerine koyun.
-Simdi “(cocugun adini s├Âyleyin) masaya donkunuyor” deyin.
-Bu oyunu baska nesnelere veya cocugunuzun v├╝cut kisimlarina dokunarak tekrarlayin.
-Bunu diger nesneler veya cocugun tanidigi kisiler ile de yapin.
Beyin arastirmasi der ki:
Arastirma duysal deneyimler ve destekleyici eriskinler ile sosyal etkilesimlerin d├╝s├╝nme yeteneklerini gelistirdigini g├Âsterir.
├ľnderi takip et
-Degisik etkinlikler yapip cocugunuzu bunlari taklit etmeye y├Ânlendirdiginizde, ona g├Âzlem ve dinleme yeteneklerini gelistirmekte yardimci olursunuz.
-Eger miniginiz emekliyorsa, odanin degisik kisimlarina emekler ve komik hareketler yapabilirsiniz.
-Eger miniginiz y├╝r├╝yorsa, ayni seyleri y├╝r├╝yerek veya y├╝r├╝me ile emeklemeyi karistirarak yapabilirsiniz.
-Yaptiginiz seyi tarif edin. ├ľrnegin “Ben sandalyenin etrafinda y├╝r├╝yorum (veya emekliyorum)”
-Iste birkac fikir:
Duvara y├╝r├╝y├╝n veya emekleyin ve “atta” deyin.
Kapiya y├╝r├╝y├╝n veya emekleyin ve ├╝ce kadar sayin.
Daire seklinde y├╝r├╝y├╝n ve “ciki, cikibuum” diyerek yere oturun.
Beyin arastirmasi der ki:
Bir cocugun beyni cevresinden aldigi uyarilar ile varligini s├╝rd├╝r├╝yor. O kendini cevreden aldigi uyarilar temelinde d├╝s├╝nen ve duygusal bir organ olarak “hatlandiriyor
Sarki s├Âyleme
-G├╝n├╝n degisik saatlerinde cocugunuz ile birlikte sarki s├Âylemenin hazzini yasayin-arabada,markette sira beklerken veya doktor muayenehanesinde. Her zaman sarki s├Âylemek icin bir zamandir.
-Cocugunuzun m├╝zik yetenegi ve duyarliligini ona sarki s├Âyleyerek gelistirin. Sarkinin dogru notalari veya kelimeleri konusunda fazla hassas olmaniz gerekmez. Asil ├Ânemli olan s├Âylenen sarkiyi paylasmaktir. Asagidaki bazi sarki ├Ârnekleri verilmistir, ama sizin sevdiginiz ve sevgi sarkilari da oldukca iyi secimler olabilir.
okula giderken
fis fis kayikci
ali babanin bir ciftligi var
k├╝c├╝k kurbaga
mini mini bir kus

Beyin arastirmasi der ki:
Bir cocuk m├╝zik ile ne kadar erken tanistirilirsa, o kadar erken m├╝zigi ├Âgrenme ve ondan hoslanma potansiyeline sahip olacaktir.
Kumaslar ile oynama
-Bu oyun temasi fark etme ve dil yeteneklerini gelistirir.
-Cocuguzun denemesi icin bazi sert (bir blok) ve bazi yumusak (sIkIstirilabilecek bir oyuncak) gibi ilginc yapili pek cok nesneyi bir araya getirin.
-Sectiginiz sert bir nesnenin ├╝zerine elini koyun ve isminden ├Ânce “sert” kelimesini kullanarak nesnenin adini s├Âyleyin. “Sert blok”. Simdi elini sert olan baska nesnenin ├╝zerine kyoun ve yendien ismini s├Âyleyin. “Sert masa”.
-Yumusak hali, yumusak yastik gibi yumusak nesnelere gecmeden ├Ânce bunu defalarca tekrarlayin.
-“Sert” kelimesini kullandiginizda sert bir ses tonu kullanin ve “yumusak” kelimesini kullandiginizda yumusak bir ses tonu kullanin.
Beyin arastirmasi der ki:
Dilin zengin olarak kullanildigi ortamlarda yetisen cocuklar ├╝c yas civarinda akici konusma yetenegine sahip olurlar. Cocuklugunda bundan yoksun olan kisiler eriskin hayatlarinda ne kadar iyi egitim alsalar da yeterli dil hakimiyetine sahip olamazlar.
Sarilma oyunu
-Cocugunuza sarilma onun beyin yeteneklerini olusturmanin en ├Ânemli yoludur.
-Tehlike anlarinda sarilma cok daha b├╝y├╝k ├Ânem kazanir.
-Eger miniginiz gitmesine izin verilmeyen yerlerde dolasiyorsa, onu alin ve “Oraya gidemezsin c├╝nk├╝ orasi senin icin tehlikeli” diye aciklama yaparken ona sIkIca sarilin.
-Yaptigi seyin “hayir-hayir” oldugunu ses tonunuzdan anlayacaktir.
-Bu kelimeleri s├Âylerken onu tutus seklinizden onunla ilgilendiginizi ve onu korumak istediginizi de anlayacaktir.
-Bu g├╝ven gelisimini saglar.
Beyin arastirmasi der ki:
K├╝c├╝k cocuklar ana-babalarina asik olurlar. Psikologlar buna “baglilik” derler. Ilk defa 1950┬┤lerde ingiliz psikiatrist John Bowlby tarafindan tanimlanan baglilik bu y├╝zyilin insan gelisimi teorilerin en g├╝cl├╝ olanidir.
Aksamlari ├Âzeldir
-Cocugunuz icin d├╝zenli bir yatma zamani belirlemeniz ├Ânemlidir. bu ona g├╝ven ve d├╝zen duygusu verecektir.
-B├╝t├╝n g├╝n boyunca kosan ve ziplayan enerjik bir cocugu rahatlatmanin iyi bir yolu sirtini ovmak ve sarki s├Âylemektir.
-Asagidakini “Uyuyor musun?” tonunda s├Âyleyin. Ayni zamanda cocugunuzun sirtini ovun.
Iyi geceler bebegim
Iyi geceler bebegim
Haydi uyu, Haydi uyu
Tatli r├╝yalar g├Âreceksin
Tatli r├╝yalar g├Âreceksin
Seni seviyoruim, seni seviyorum
Beyin arastirmasi der ki:
K├╝c├╝k cocuklar ve anne-babalari arasinda yakin duygusal baglar olusmasi biyolojik bir zorunluktur, ki bu bebegin ilk yillari boyunca s├╝rekli konusmalar, bakismalar ve g├╝l├╝c├╝kler ile yavas yavas gelisir.
Bahce kapisinda
-Cocugunuzu kucaginiza oturtun.
-Elini ellerinizin arasina alin ve ona parmaklarini kapatip nasil yumruk yapacagini g├Âsterin.
-Parmaginiz ile nazikce yumruguna vururken asagidaki tekerlemeyi s├Âyleyin:

(Cocugunuzun adi) bahce kapisinda.
(Cocugunuzun adi) bahce kapisinda.
(Cocugunuzun adi) bahce kapisinda.
Ac kapiyi iceri girsin.
(Yumrugunu nasil acacagini g├Âsterin)
-Yumruk acildiginda, parmaklariniz ile avucunun icini gidiklayin ve parmaklarini ├Âp├╝n.
-Oyunu tekrarlamayi s├╝rd├╝r├╝n ve kisa s├╝re sonra “ac” kelimesini duydugunda yumrugunu acacaktir.
Beyin arastirmasi der ki:
Destekleyici bir eriskin ile g├╝cl├╝, g├╝venli bir baglilik gelisen bir cocugun g├╝nl├╝k sorunlara karsi koymasina yardim ederek koruyucu bir islev yerine getirebilir.
Yuvarlama eglencesi
-Cocugunuz topu yuvarlamanin bir eglence oldugu yasa ulasti.
-Onun motor yeteneklerini bir topu ona yuvarlayip sonra da ondan topu size geri yuvarlamsini istiyerek gelistirebilirsiniz.
-Cocugunuz ile birlikte yere oturun. Ismini s├Âyleyin ki size baksin, sonra topu ona yuvarlayin.
-Onu topu size geri yuvarlamaya y├Ânlendirin.
-Yuvarlarken “topu (Cocugun ismi)┬┤a yuvarliyorum” kelimelerini m├╝zikal bir sekilde s├Âyleyin.
-Topu size geri yuvarlarken “(cocugun adi) topu (baba)┬┤sina yuvarliyor” s├Âzlerini m├╝zikal bir sekilde s├Âyleyin.
-Kelimeleri sadece gercek yuvarlama anlarinda m├╝uikal bir sekilde s├Âyleyin
Beyin arastirmasi der ki:
Her yeni hareket beynin d├╝s├╝nme alanlarindan motor kortekse ve oradan kaslara baglanan sinir devrelerini g├╝clendirmek icin tekrar ve takrar yinelenmelidir.
Cik Cik
-Bu harika parmak oyunu cocugunuzun ince motor yeteneklerini gelistirecek ve her ikinizin icin de eglenceli olacaktir.
-Cocugunuzu kucaginiza oturtun ve parmaklarini tekerlemeye uygun sekilde hareket ettirin.
GIt gIt (tavuk gibi konusun)
GIt gIt gIt
G├╝naydin bayan tavuk?
Kac tane civcivin var?
Efendim, on tane. (Cocugun on parmagini kaldirin)
D├Ârt tanesi sari (bir elindeki d├Ârt parmagi kapatin, bas parmagi acik tutun)
Ve d├Ârt tanesi de kahverengi (diger eldeki d├Ârt parmagi kapatin, bas parmak acik klasin)
Ve iki tanesi benekli kirmizi (bas parmaklara dokunun)
Kasabanin en iyileri (iki bas parmagi da ├Âp├╝n)
Beyin arastirmasi der ki:
Parmak oyunlari gibi k├╝c├╝k kas calismalari beyin gelisimini uyarir. Arastirmacilar el ve parmaklari hareket ettirmenin beyin ├╝zerindeki olumlu etkilerini ispatlamislardir
Oyuncak sesleri
-Cocugunuzun oynamaktan hoslandigi oyuncaklari d├╝s├╝n├╝n ve cocugunuzu oyuncaklarin cikarabilecegi sesleri taklit etme konusunda cesaretlendirin.
Trenler – tren sesi
Otomobiller – otomobil sesi
Ici dolu hayvan oyuncaklar – ses uydurun
Bebekler – ses uydurun
Bloklar – kule y├╝kseldikce daha y├╝ksek sesler cikartin
Beyin arastirmasi der ki:
Degisik m├╝zikal uyarilar ve seslere maruz kalma, bir cocugun gelisiminin ilk yillarinda dinleme yeteneklerini uyarir ve gelistirir.
Parka gitme
-Bu oyun cocugun dil yeteneklerini gelistirir.
-Cocuklar ici dolu oyuncaklarini severler ve onlari sIk sIk ici dolu bir oyuncak ile konusurken duyacaksiniz.
-Miniginizi ici dolu oyuncaklarindan biri ile “parka gitme oyunu” oynamasini saglayin.
-Onu konusmaya cesaretlendirecek sorular sorun. ├ľrnegin, “t├╝yl├╝ ayicik bug├╝n ne giymeli?”. “Disarisi soguk mu?”. “Eger t├╝yl├╝ ayicik ayakkabilarini giymezse, ayaklarina ne olur?”.
-Daha baska soru ├Ârnekleri sunlar olabilir; “├ľglen yemegi icin parka ne g├Ât├╝relim?” veya “Maymunun ne yemekten hoslanir?”
-Cocugunuzun s├Âylediklerine her zaman cevap verin, ki bu onu daha fazla konusmaya cesaretlendirecektir.
-Cocuk b├╝y├╝d├╝g├╝nde ve okumayi ├Âgrenmeye basladiginda bu dil yetenekleri hayati ├Ânem tasir.
Beyin arstirmasi der ki:
Bir cocugun beyninin “gelisme” sine yardimci olmak demek onu duygusal ve akilci bir ortamin icine daldirmak demektir
Bir k├╝c├╝k ayak, seni seviyorum
-Kucaginizda cocugunuz ile yere oturun.
-Ayaklarindan birini kaldirin ve asagidaki siiri s├Âyleyin:
Bir k├╝c├╝k ayak, seni seviyorum
Bir k├╝c├╝k ayak, seni seviyorum
Onu sola salla (cocugunuzun ayagini sola dogru sallayin)
Onu saga sallla   (cocugunuzun ayagini saga dogru sallayin)
Bir k├╝c├╝k ayak, seni seviyorum
Bir k├╝c├╝k ayak, seni seviyorum
-Cocugunuzun ayagini ├Âp├╝n.
-Cocugunuz ilgi g├Âsterdigi s├╝rece siiri tekrarlayin. Siiri degisik v├╝c├╝t kisimlari icin s├Âyleyin.
Bir k├╝c├╝k el…
bir k├╝c├╝k parmak…
bir k├╝c├╝k bas…
Beyin arastirmasi der ki:
Eriskinler bir cocugun g├╝lec dogasini g├╝l├╝c├╝kler ve canlandirma y├Ântemi ile destekliyebilirler. bir cocugun kendi ve d├╝nya hakkindaki hisleri onun anne bakimini ├╝stlenen kisi ile olan iliskisinde yansitilir
Inek m├Â├ der
-Cocuklar hayvan seslerini ├Âgrenmekten hoslanirlar. Bu ayni zamanda onlara konusmaya baslamada da yardimci olur.
-Cocuklar olabildigince fazla sesi s├Âyleme ihtiyaci duyarlar. Ne kadar cok konusurlarsa, konusmayi o kadar cok isterler.
-Hayvan resimleri olan kitaplari karistirin ve hayvanlarin cikardiklari sesler hakkinda konusun.
-Cocugunuzun taniyacagi bir hayvan sesi cikarin ve ondan hayvan resimleri kitabindan hangi hayvanin o sesi cikaracagini g├Âstermesini isteyin.
-Repertuariniza farkli sesler ilave edin – otomobil sesi, itfaiye sesi, kus sesleri, vs.
-Cevresindeki seslerden haberdar olmasi icin cocugunuza yardimci olun.
Beyin arastirmasi der ki:
Beyin sinirsiz bilgi biriktirme yetenegine sahiptir. Yeni bilgi isledigi her zaman, sinirsel aglar olusturan fiziksel ve kimyasal degisikler meydana gelir.
Bana bakma
-Cocugunuz ile aynaya bakin ve degisik hareketler yaparken onun y├╝z├╝n├╝ izleyin.
-Aynada kendisini izlerken, ondan asagidakileri yapmasini isteyin.
G├╝l├╝mse
Dilini cikarmasini ve incelemesini
Agzini acip kapamasini
Dislerine bakmasini
-Yemesi icin ona birseyler verin ve cignerken kendini izlemesine izin verin (tabi ki, agzi kapali olarak)
-Bu oyun ona kendinden ve yeteneklerinden haberdar olma konusunda yardimci olur.

Beyin arastirmasi der ki:
Destekleyici eriskinler ile duysal ve sosyal etkilesimler d├╝s├╝nme yeteneklerinin gelistirilmesinde cocuga yardimci olur
├ťstler ve altlar
-Cocugunuz ile birlikte yere oturun.
-iki veya ├╝c tane blok alin ve bir kule yapin.
-Bir oyuncak alinve bloklarin ├╝st├╝ne koyun ve “oyuncak ├╝stte” deyin.
-Oyuncagi kulenin ├╝zerinden yere d├╝s├╝r├╝n ve “oyuncak altta” deyin.
-Cocugunuzun oyuncagi ├╝stten alta hareket ettirmesine izin vererek oyunu tekrarlayin.
Beyin arastirmasi der ki:
├ťst ve alt gibi kavramlarin ├Âgretilmesi beyin yetenegini gelistiren baglantilari besler.
Degisik sesler
-Degisik ses tonlarinda konusma ve sarki s├Âyleme dil gelisimini desteklemek icin iyi bir yoldur.
-Bildiginiz bir sarkiyi s├Âyleyin.
-Ilk ├Ânce normal sarki s├Âyleme sesi ile s├Âyleyin.
-Simdi ses tonunuzu degistirin ve cocugunzu da ayni seyi yapmaya y├Ânlendirin. degisik ses tonlari deneyin.
Y├╝ksek ses
Alcak ses
Yumusak ses
Burun sesi (sarki s├Âylerken burnunuzu tutun)
-Bu t├╝r oyun k├╝c├╝k cocugunuzun konusma yapilari hakkinda bilgi sahibi olmasina yardimci olacaktir.
Beyin arastirmasi der ki:
Erken cocukluk d├Ânemi deneyimleri derin etkilere sahiptir, beyinin karmasik sinir devrelerinin nasil “hatlandigi” ni fiziki olarak belirler.
Kelimeler, kelimeler, kelimeler
-Bir dergiden hayvan, bebek ve gida gibi tanidik resimler kesin.
-Cocugunuz ile birlikte resimlere bakin ve herbresim hakkinda konusun.
-├ľrnegin, bir inege isaret edin ve “Inek ciftliktedir. Inek m├Â├Â, m├Â├ der” deyin.
-Simdi cocugunuza inegin ne dedigini sorun. Eger tepki g├Âstermezse, kelimelerinizi tekrarlayin.
-Bir bebegi isaret edin ve “Bebek besikte. Bebek inga inga der” deyin. Sonra cocugunuza bebegin ne dedigini sorun.
-Cocugunuzun daha ├Ânce g├Ârd├╝g├╝ bir resim hakkinda konusun, sonra yeni bir resim ilave edin.
-Cocugunuzun bir resim secmesine ve daha sonra onun hakkinda konusmasina veya kisa, basit bir hikaye anlatmasina izin verin.
Beyin arastirmasi der ki:
Cocuklar bir lisani kelimeleri tekrar tekrar duyarak ├Âgrenirler. Bir cocuk ile ne kadar erken konusmaya baslanirsa o kadar iyidir.
├ľzel biri
-Cocugunuzun dinleme yetenegini oana asagidaki siiri okuyarak gelistirin.
Ben cok ├Âzel birini taniyorum.
Kim oldugunu biliyormusun?
D├Ânecegim, d├Ânecegim (d├Ân├╝n)
Ve sana isaret edecegim! (Cocugunuzu isaret edin)
-Cocugunuzdan siz siiri s├Âylerken d├Ânmesini isteyin.
-Siiri tekrarlayin ve hareketi degistirin. D├Ânmek yerine, ziplayabilir, el cirpabilir, kus gibi ucabilirsiniz.
-Bu oyun cocugunuzundinleme yetenegini gelistirir c├╝nk├╝ ne yapacagini bilmek icin dinlemek zorundadir.
Beyin arastirmasi der ki:
Cocuklar yasamin ilk yillarinda besleyici bir ortam icinde olduklarinda, cogunlukla daha y├╝ksek zeka seviyelerine sahip olurlar ve okula daha kolay uyum saglarlar.
Bol hareket
-Cocugunuzun motor yeteneklerini gelistirmek icin asagidakini s├Âyleyin ve s├Âylenenleri yapin.
Ellerini havaya kaldir,
Havaya, havaya.
Ellerini havaya kaldir,
Sak, sak, sak.
Ellerini yere koy.
Yere, yere.
Ellerini yere koy,
Sak, sak, sak
-Ilave fikirler sunlar olabilir.
Havaya tekme atin…
Kolunuzu iki tarafa sallayin…
Bacaklariniz ile uygun adim y├╝r├╝y├╝n…
Beyin arastirmasi der ki:
Beyin hicbir d├Ânemde bu kadar cok etkinlige b├Âylesine kolaylik ile hakim olamaz
Klasikler
-Cocugunuz ile klasik m├╝zik dinlemek birlikte yapabileceginiz harika bir seydir.
-M├╝zik ile dans edin ve cocugunuzu da size katilmasi konusunda tesvik edin.
-“Yaban arisinin ucusu” gibi m├╝zikler iyi secimdir c├╝nk├╝ hizlidir ve siz de odanin icinde vizildayarak ucan bir ari gibi davranabilirsiniz.
-Yumusak ve sakin klasik m├╝zik sekerleme s├╝resinde calmak icin harikadir.
-Kullanmak icin birkac klasik m├╝zik ├Ânerisi asagidadir.
Mavi Tuna (Johann Strauss) – sizi dansa zorlayan bulasici bir m├╝zik
Hayvanlar karnavali (Camile Sant-Saens) – m├╝zik aletleri hayvanlari taklit eder.
William Tell Uvert├╝r├╝ ( Gioccino Rossini) – tanidik, canli m├╝zik.
Findikkiran ( Peter Ilyitsch Tchaikovsky) – dans icin m├╝kemmel.
Ay isigi ( Claude DeBussy) – ay isigini tarif eden m├╝zik.
Beyin arastirmasi der ki:
Klasik m├╝zik inlerken cocuklar matematik icin kullanilan beyin devrelerini g├╝clendirirler. M├╝zik dinleme karmasik sebeplendirme icin kullanilan genetik miras olan beyin yapilarini da yetkinlestirir.
Hayvan konusmasi
-Cocuklar hayvan sesleri cikarmayi severler ve bu oyun onlara degisik hayvan seslerini dogru olarak iliskilendirme konusunda yardimci olacaktir.
-Iki veya ├╝c hayvan ile baslamak en iyisidir.
-Asagidakilerini s├Âyleyebilirsiniz:
K├Âpekcik ne der?
Hav, hav, hav.
kedicik ne der?
Miyav, miyav, miyav.
Ama minik balik, ah, minik balik y├╝zer
(agzinizi balik gibi oynatin)
-Bir dahaki sefere k├Âpek veya kedi gibi tanidik hayvanlar ile baslayin, sonra yeni bir hayvan ve onun sesini ilave edin. Yukaridakileri s├Âylemeden ├Ânce resimlere bakmak iyi fikirdik.
-Her zaman balik ile bitirin. Tanidik  bir son cocugunuzagüven duygu verecektir.
Beyin arastirmasi der ki:
Dinleme, izleme ve deneyimlere isim verme cocuklarda ilgi uyandirir ve onlarin d├╝s├╝nce ve kelimelerinin ├Ânemli oldugunu hissetmelerini saglar
sesi dinle
-Cocugunuzu disari cikarin.
-Onun disarinin harika seslerine asina olmasina yardimci olun.
-Kuslari dinliyerek baslayin. Kus sesi duydugunuzda, sesi taklit etmeye calisin ve ona “kus sesi” cikardiginizi s├Âyleyin.
-Eger buna devam ederseniz, sesin farkina varacak ve belki de o sesi cikarmaya calisacaktir.
-Esen r├╝zgar veya agustos b├Âcegi gibi sesler ilave edin.
-Cevrenizdeki araba sesleri, motorsiklet sesleri ve tren sesleri gibi diger sesleri de dinleyin.
Beyin arastirmasi der ki:
Miniginizi degisik duysal uyarilara maruz birakin – renkler, m├╝zik, lisan, dogal ve mekanik sesler, temas, koku, tat – ki, eriskin oldugunda ├Âgrenmek icin en esnek beyin g├╝c├╝ne sahip olsun
├ľnemli aksanlar
-Dil ve okuma ├Âncesi yeteneklerini gelistirmek icin sevilen tekerlemeler ve ninnilerin s├Âylenmesi harika bir yoldur.
-Bu oyunu cocugunuzun bildigi tekerlemeler ile deneyin.
-Tekerlemeyi s├Âyleyin, her hangi bir tekerleme, ve her satirin ilk kelimesine vurgu yapin.
-Her t├╝rl├╝ tekerleme ise yarar.
Beyin arastirmasi der ki:
Bilim adamlari kücük cocuklarin kelimelerin ilk hecelerine bariz  bir vurgu yapan bir aksan gelistirdiklerini bulmuslardir
Beni bulabilir misin?
-Sevilen bir ici dolu hayvan oyuncagi alin.
-Cocugunuz izlerken oyuncagi saklayin.
-Asagidakini s├Âyleyin:
T├╝yl├╝ tavsancik nerde?
Nerde olabilir?
Haydi onu bulalim!
-T├╝yl├╝ tavsancigin saklandigi yere gidin ve onu ortaya cikarin. “Iste tavsancik burada” deyin.
-Oyunu baska oyuncaklar saklayarak s├╝rd├╝r├╝n. Oyuncagi bulmadan ├Ânce her zaman tekerlemeyi s├Âyleyin.
-Cocugunuza bir oyuncagi saklamsini s├Âyleyin. Tekerlemeyi yineleyin ve onu bulmasina izin verin.
-Bu oyun cocuklarin g├Âzde┬á oyunlarindan biridir.
Beyin arastirmasi der ki:
Bir bebegin dogdugu andan itibaren, her deneyim ve deneyimlerin her biri gelismeye yol g├Âsteren sinirsel baglantilari meydana getirir.
Yiyecek eglencesi
-Basit yiyecek hazirlama cocuklara pek cok sey ├Âgretebilir.
-Cocugunuz ile yemek pisirme cok eglenceli olmanin yani sira b├╝y├╝k bir ├Âgrenme deneyimi de olabilir.
-Cocuklar yapilari hissetme, gidalari koklama, bicim ve boyutlar hakkinda konusma ve renkleri tartisam deneyimlerini de yasarlar.
-Iste size cocugunuz ile birllikte yapabileceginiz basit yemek pisirme etkinlikleri.
Bir muzu k├╝c├╝k parcaciklara ayirin.
Her muz parcasina bir k├╝rdan yerlestirin
Muzu ├Ânce portakal suyuna sonra hindistan cevizine batirin.
ve afiyetle yiyin.
Beyin arastirmasi der ki:
Sicak, karsilik verici bir bakim saglayarak, bir cocugun duygularini y├Ânlendirmesini saglayan biyolojik sistemlerin g├╝c kazanmasini sagliyorsunuz
Bakma oyunu
-Odanin her iki tarafina tanidik oyuncaklardan birkac tane yerlestirin.
-Cocugunuz ile birlikte yere oturun.
-Ona cenesini nasil havaya kaldiracaginin g├Âsterin.
-Ona basini bir tarafa ve sonra diger tarafa nasil cevirecegini g├Âsterin.
-Ondan basini her iki y├Âne cevirirken (oyuncagin adi) bakmasini s├Âyleyin.
-Bakacagi yerlerin isimlerini tekrarlayin – tavana bak, yere bak, vs.
Beyin arastirmasi der ki:
Bir cocugun yeterliligi yasaminin ilk yillarinda belirlenir – yasaminin ilk anlarindan ├╝c yasina kadar. Bunlar bizim cocugun gelecegini olusturacagimiz yillardir.
Oyun ile ├Âgrenme
-Cocugunuzun asina oldugu ve d├╝zenli olarak kullandigi dis fircasi, kasik veya fincan gibi pek cok nesneyi secin.
-Onlari yere yayin.
-Nesnelerin ├Ân├╝ne oturun.
-Bir nesneyi secin, ├Ârnegin dis fircasi ve dislerinizi fircaliyormus gibi yapin.
-Her nesneyi alin ve onu kullaniyormus gibi yapin.
-Cocugunuzdan nesnelerin birini almasini ve onu kullaniyormus gibi yapmasini isteyin.
-Bu cocugunuzun d├╝s├╝nme yeteneklerini gelistirme ve ayni sey ile yapilacak farkli seyleri ├Ârnegin bardak ile icme ve d├Âkme islerini yapabilecegini hayal etmesine yardim icin cok ├Ânemli bir oyundur.
Beyin arastirmasi der ki:
Beyin arastirmasi egitimcilerin uzun zamandir tartistiklari bir seyi vurgular: erken sosyal ve duygusal deneyimler insan zekasinin tohumlaridir. Her cocugun sinirsel baglantilari beyinde ileriki ├Âgreniminin kolayca yol alacagi ana yollari kazimaktadir.
Benim g├╝zelim, benim degerlim
-G├╝venli ve emniyetli duygular saglamak icin cocugunuza asagidakileri s├Âyleyin.
oh, benim g├╝zelim,
oh, benim degerlim,
Bak burada kim var, bak burada kim var.
oh, benim g├╝zelim,
oh, benim degerlim,
o benim canim (cocugunuzun adi).
-Cocugunuzu yakininizda tutun ve ona sIkIca sarilin.
-Yukaridakileri tekrarlayin, cocugunuza sarildiginizda onu yukarida tutun ve sonra tekrar asagiya indirip ├Âp├╝n.
-Onu sallamaya, onunla d├Ânmeyi veya herhangi bir sevgi hareketini deneyin.
-Miniginiz bunu kesinlikle sevecektir!
Beyin arastirmasi der ki:
Cocuklar sicak, karsilik verici bir bakim aldiklarinda kendilerini daha g├╝venli ve emniyetli hissederler ve baskalari ile bagliliklar kurabilirler.

Giyinme

-Giyinme oyunu cocuklarin sevdigi bir seydir. Degisik giyeceklerden bahsetmekle onun dilini gelistirir ve ona yeni kelimeler kazandirirsiniz.
-Her t├╝rden elbiseleri bir araya getirin- sapkalar, esarplar, ayakkabilar, eldivenler veya cocugunuzun hoslanacagini d├╝s├╝nd├╝g├╝n├╝z her sey.
-Sapkalardan birini giyin ve “nasilsiniz bay (cocugun adi) ” deyin.
-Bir eldiven giyin ve “Oooh ne kadar yumusak” deyin.
-Cocugunuzun giyim esyalarindan birini almaya y├Ânlendirin. Eger kendisi adlandiramiyorsa, ona yardimci olun.
-Kisa s├╝rede bir konusma gelisecek ve lisan akicilik gelisecek.

 

Bir Cevap Yaz─▒n